Τα τελευταία χρόνια, και ιδιαίτερα μετά την πλήρη ενεργοποίηση του NIL (Name, Image, Likeness), το NCAA έχει μετατραπεί σε έναν πραγματικό «παράδεισο» για τους νέους Έλληνες – και όχι μόνο – αθλητές. Τα χρήματα που μπορούν πλέον να λάβουν μέσω χορηγιών, συμφωνιών εικόνας και παρουσίας στα social media είναι ποσά που δύσκολα θα συναντήσουν οπουδήποτε στην Ευρώπη, ακόμη και σε υψηλό επαγγελματικό επίπεδο.

Του Νίκου Ντούγια*

Ωστόσο, είναι κρίσιμο να τονιστεί ότι μέχρι σήμερα οι αμοιβές αυτές δεν συνδέονται απαραίτητα με την αγωνιστική αξία ή την πραγματική προσφορά του αθλητή στο παρκέ, αλλά κυρίως με το potential, το αφήγημα γύρω από το όνομά του και την εμπορική του εικόνα. Με άλλα λόγια, πληρώνεται περισσότερο η προσδοκία παρά η απόδοση.

Αυτό, όμως, πρόκειται να αλλάξει ραγδαία μέσα στα επόμενα ένα με δύο χρόνια. Το επίπεδο του NCAA αναμένεται να εκτοξευθεί, καθώς παίκτες που δεν θα βρίσκουν θέση στο NBA ή θα «κόβονται» στα όρια του κορυφαίου επιπέδου, θα επιλέγουν συνειδητά το κολεγιακό πρωτάθλημα. Ο λόγος είναι απλός: τα οικονομικά δεδομένα θα ανταγωνίζονται ευθέως την EuroLeague – και σε αρκετές περιπτώσεις δεν αποκλείεται να την ξεπεράσουν.

Σε αντίθεση με την Ευρώπη, στο NCAA δεν υπάρχουν πλέον ουσιαστικά όρια ηλικίας, ούτε πραγματικοί οικονομικοί περιορισμοί. Αυτό δημιουργεί ένα περιβάλλον πλήρους επαγγελματοποίησης, το οποίο απέχει δραματικά από το κολεγιακό μοντέλο του παρελθόντος.

Το κολεγιακό μπάσκετ, όπως το γνωρίζαμε, έχει τελειώσει. Δεν μιλάμε πια για έναν χώρο ανάπτυξης, εκπαίδευσης και σταδιακής ωρίμανσης των νεαρών αθλητών. Το NCAA έχει μετατραπεί σε ένα καθαρά επαγγελματικό πρωτάθλημα, όπου το αποτέλεσμα θα αποτελεί τη μοναδική προτεραιότητα. Οι προπονητές θα κρίνονται αποκλειστικά από τις νίκες, τα προγράμματα από τις πορείες τους και οι παίκτες από το άμεσο αγωνιστικό τους impact.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η ανάπτυξη των αθλητών περνά αναγκαστικά σε δεύτερη μοίρα. Οι νεαροί παίκτες που χρειάζονται χρόνο, υπομονή και σωστή καθοδήγηση κινδυνεύουν να «χαθούν» σε ένα περιβάλλον που δεν συγχωρεί την αγωνιστική ανωριμότητα. Αν δεν υπάρξει σύντομα ένας εναλλακτικός και οργανωμένος δρόμος μετάβασης προς το επαγγελματικό μπάσκετ, τότε θα επιβιώνουν μόνο τα πραγματικά τεράστια ταλέντα – εκείνα που μπορούν να αποδώσουν άμεσα σε υψηλό επίπεδο.

Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι αν το NCAA θα κυριαρχήσει οικονομικά και αγωνιστικά. Αυτό φαίνεται σχεδόν βέβαιο. Το πραγματικό ζητούμενο είναι αν το παγκόσμιο μπασκετικό οικοσύστημα θα μπορέσει να προσαρμοστεί, δημιουργώντας νέες δομές που να υπηρετούν όχι μόνο το αποτέλεσμα, αλλά και τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη των αθλητών. Διαφορετικά, το τίμημα θα είναι βαρύ – και θα το πληρώσουν κυρίως όσοι βρίσκονται στο μεταίχμιο μεταξύ ταλέντου και εξέλιξης.

*Ο Νίκος Ντούγιας είναι προπονητής καλαθοσφαίρισης, ιδρυτής της Ntougias Basketball Academy στα Ιωάννινα

Σχετικά άρθρα